
© Fotoğraf: Miglena İvanova
3 Mart tarihinde Bulgaristan’ın Osmanlı hakimiyetinden kurtuluşu üzerinden geçen 134 yıl tamamlanıyor. Kurtuluş, 1877-78 Rus-Türk savaşından sonra gerçek oldu. Bundan sonra savaşta ölen askerlerin kahramanlığı ile fedakarlığının anısına birçok anıt dikildi.
Sofya’nın kurtuluşu anısına “Aziz Alexander Nevski” katedral kilisesi inşa edildi. Sofya’nın kalbinde yer alan “Kurtarıcı Çar” anıtı da başkentin amblemlerinden biridir.
Bugün “Eski Sofya” belediye işletmesinde baş uzman olan Katelina Saltirova-Pavlova ile birlikte diğer bazı anıtları da anlatacağız.
Onlardan biri 1882 yılında Rus halkının parası ile kurulan Rus anıtıdır.
“Bu anıt, şehrin dışında kalan bir yerde kuruldu. Anıtın yeri, Osmanlı ordusunun Sofya’ya giren Rus birliklerinden kaçarken geçtiği yolun üzerindeydi. 1882 yılında takdis edilen anıtın açılışını Prens Alexander Batenberg yaptı” diyen uzman Katelina Saltirova-Pavlova, Bulgaristan’ın kurtuluşuna adanan diğer bir anıtı, doktor anıtının tarihçesini de şöyle anlattı:
“Bu anıt, Rus-Türk kurtuluş savaşında hayatını feda eden doktor ve sıhhiye işçilerine olan şükran duygularının ifadesidir. Adları beyz kum levhaları üzerine kara harflerle yazılmıştır. Ruslar’ın isimleri yanında Rus birliklerinde sıhhiye işçisi olan Lehlerin isimleri de var. Toplam 528 isim. Bu güzel ve temsili anıt, 1883 yılında Çek mimar Tomaşek’in projesi üzerine kuruldu ” diye anlatıyor uzman ve BTA binası önünde yer alan Muhafız anıtını da anlatıyor:
“Temel taşı 1884’te konulan anıt, 1885’te tamamlandı. 3. Muhafız Piyade tümeninden şehit olan askerlerin anısına kurulan bu anıtta tuğgeneral Vasiliy Kataley’in ve tümgeneral Dmitriy Filosofov’un adları yazılmıştır”.

© Fotoğraf: Katelina Saltirova- Pavlova'nın özel arşivi
Çeviri : Tanya Blagova
Arkeologlar, Bulgaristan'ın kuzeybatısında Ritsaria (Ratiaria) antik kentindeki Roma hamamının yeraltı altyapısının bir kısmını keşfettiler. Kent, I. yüzyılda bugünkü Archar köyü bölgesinde kurulmuş ve 586 yılında Avarlar tarafından yıkılmıştır...
Allah’ın insanlar için ikramlarından biri berekettir. Bu nimet, O’nun sıfat ve isimlerinin tecellisidir. Zira Kur’ân-ı Kerim’de Yüce Allah kendisini söyle tanıtır: “Ne yücedir o ki mülk onun elinde ve o her şeye kadirdir”. Buradaki yücelik ise “tebârek”..
Beyt-i mâmur istersen ol dil-i rânâyı gör Mescid-i Aksâ dilersen dergeh-i Mevlâ’yı gör Feyz-i esmâ ile kıldı seni Ol âyine çün Gör ne suret gösterir âyine ecillâyı gör Bî-cihet ol her cihetten vech-i Hak ede zuhur Bunca vechin arasında..